Terug
RapportnummerRA-MOW-2010-003
TitelMobiliteitsuitsluiting en vervoersafhankelijkheid bij Vlaamse 65-plussers.
OndertitelPeiling naar prevalentie en oorzaken.
AuteursKarin Van Vlierden
Lara Vesentini
An Dreesen
UitgaveSteunpunt MOW, spoor Verkeersveiligheid 2007-2011
Aantal pagina's84
Datum01/06/2010
ISBN
Taal van het documentNederlands
Partner(s)Provinciale Hogeschool Limburg
WerkpakketAndere: Risicobepaling
Samenvatting

Met behulp van een vragenlijst probeerden we in dit onderzoek een zicht te krijgen op de prevalentie van mobiliteitsuitsluiting bij Vlaamse 65-plussers en op de mogelijke oorzaken die aan deze uitsluiting ten grondslag liggen. We operationaliseerden mobiliteitsuitsluiting enerzijds als het zich aan huis gebonden voelen door het niet kunnen gebruiken van specifieke vervoermiddelen, anderzijds als het niet kunnen bereiken van gewenste bestemmingen. De beleving van deze situatie bevroegen we in vier afzonderlijke vragen. Mogelijke oorzaken van mobiliteitsuitsluiting werden gezocht in internationale literatuur en ondergebracht in verschillende categorieën, die we vervolgens toepasten op de antwoorden van onze respondenten. Tevens gebruikten we een definitie van vervoersafhankelijkheid om ook dit fenomeen voor de betreffende leeftijdsgroep in kaart te brengen.

 

Op het eerste zicht blijkt dat een grote meerderheid van de door ons bevraagde 65-plussers niet lijdt onder mobiliteitsuitsluiting zoals wij die operationaliseerden. Nadere bestudering van onze groep van respondenten en van de verbanden van resultaten die we doorheen de vragenlijst vonden, noopt ons echter tot een nuancering van deze conclusie. Doorheen het onderzoek doken immers een aantal risicogroepen op, die vaker dan andere groepen van respondenten problemen of uitsluiting meldden. Het gaat om vrouwelijke respondenten, respondenten zonder rijbewijs, oudere respondenten, respondenten die in een landelijke omgeving wonen, respondenten die alleen wonen, respondenten met een lagere opleiding en respondenten met persoonlijke kenmerken die hun verplaatsingsmogelijkheden beïnvloeden. Zonder meer zeggen dat het probleem van mobiliteitsuitsluiting bij 65-plussers in Vlaanderen klein is, kunnen we dus op basis van dit onderzoek niet.

 

De categorieën van mogelijke oorzaken van mobiliteitsuitsluiting die we vastlegden op basis van de internationale literatuur bleken heel bruikbaar en relevant voor de door ons bestudeerde doelgroep. Globaal genomen kunnen we niet zeggen welke oorzaak het meest voorkomt. Afhankelijk van het bevraagde vervoermiddel en van het feit of er vervoermiddelen of bestemmingen bevraagd werden, varieerde dit immers.

 

Vervoersafhankelijkheid werd gedefinieerd als het aangewezen zijn op aangepast vervoer of vervoer door derden omwille van fysieke beperkingen, als afhankelijkheid van hulp en gezelschap van anderen of als het beroep moeten doen op anderen om specifieke verplaatsingen (bijvoorbeeld omwille van afstand, tijdstip, onbereikbaarheid met fiets of openbaar vervoer) te kunnen uitvoeren. Het aandeel respondenten dat we op die manier als vervoersafhankelijk beschouwen, bleek tamelijk groot. Gezien de negatieve connotatie die vervoersafhankelijkheid voor onze respondenten heeft, lijkt vervoersafhankelijkheid een probleem dat naast mobiliteitsuitsluiting een grote impact kan hebben op de groep van 65-plussers in Vlaanderen.

 

De aanbevelingen die we doen zijn toegespitst op verder kwalitatief onderzoek, om specifieke doelgroepen beter te benaderen en hun situatie en problemen duidelijker in kaart te brengen.

DownloadPDF icon RA-MOW-2010-003.pdf
Lijn

Missie

Het Steunpunt Verkeersveiligheid voert in opdracht van de Vlaamse overheid beleidsondersteunend wetenschappelijk onderzoek uit over verkeersveiligheid. Het Steunpunt

Verkeersveiligheid is een samenwerkingsverband tussen de Universiteit Hasselt, de KU Leuven en VITO, de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek.

Partners

Leuven vito